Jednostki certyfikujące rolnictwo ekologiczne mogą być upoważnione do przeprowadzania kontroli oraz wydawania i cofania certyfikatów zgodności w rolnictwie ekologicznym w zakresie: przetwórstwa produktów ekologicznych oraz produkcji pasz i drożdży; wprowadzenia na rynek produktów ekologicznych, w tym importowanych z państw trzecich. Wykaz nawozów i środków poprawiających właściwości gleby zakwalifikowanych do stosowania w rolnictwie ekologicznym Nr świadectwa Nazwa Producent Charakterystyka NE/2/2004 Nawóz wapniowy węglanowy Kopalnia Wapienia „Morawica” S.A. 26-026 Morawica k/Kielc Wapno nawozowe Informacje o produktach. Magnesia-Kainit® to surowa sól potasowa z naturalnym magnezem i siarką z Kizerytu. Nawóz do użytków zielonych, z przeznaczeniem na pasze. Zawiera sód, ważny w żywieniu zwierząt. Poprawia zdrowotność, wydajność i płodność zwierząt poprzez wzbogacanie podstawowej paszy w magnez i sód, przy regularnym Certyfikacja produkcji ekologicznej Rolnictwo ekologiczne Jednostka Certyfikująca “PNG” posiada akredytację PCA oraz upoważnienie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi do prowadzenia procesu certyfikacji produkcji ekologicznej we wszystkich możliwych kategoriach. Produkcja ekologiczna jest ogólnym systemem zarządzania gospodarstwem i produkcji żywności, łączącym najkorzystniejsze dla . Środki i nawozy poprawiające właściwości gleby zakwalifikowanych do stosowania w rolnictwie ekologicznym,wykaz aktualny na r. Nawóz wapniowy węglanowy - Kopalnia Wapienia „Morawica” 26-026 Morawica k/Kielc (wapno nawozowe) BIO-ALGEEN S90 - Przedsiębiorstwo Usługowo-Handlowe „POLGER-KIDO” Krzysztof i Róża Kido (glony) morskie i produkty z glonów LABIMAR 10 S - Przedsiębiorstwo Usługowo-Handlowe „POLGER-KIDO”Krzysztof i Róża Kido (poprawia właściwości gleby zawiera glony i bor) Wapno nawozowe z magnezem - Górnicze Zakłady Dolomitowe Spółka Akcyjna, 42-470 Siewierz, ul. Bacholińska 11 (wapno nawozowe) Nawóz wapniowo-magnezowy węglanowy - „Winna” Kieleckie Kopalnie Surowców Mineralnych Kielce (nawóz wapniowo-magnezowy) Nawóz wapniowo-magnezowy węglanowy - „Laskowa” Kieleckie Kopalnie Surowców Mineralnych Kielce (nawóz wapniowo-magnezowy) Nawóz wapniowo-magnezowy węglanowy - „Jaźwica” Kieleckie Kopalnie Surowców Mineralnych Kielce (nawóz wapniowo-magnezowy) Magnesia-Kainit® , K+S Polska sp. z Poznań (nawóz potasowo-magnezowy z sodem i siarką) Kizeryt pylisty ESTA® - K+S Polska sp. z Poznań (siarczan magnezowy pylist) Wapno kredowe pochodzenia naturalnego-kopalina - Kopalnia Kredy Jeziornej Rynowo, Drawsko Pomorskie (nawóz wapniowy) Nawóz wapniowo-magnezowy węglanowy odmiana 05 - Kopalnia Jurkowice, Kopalnie Dolomitu Sandomierz (nawóz wapniowo-magnezowy) Nawóz wapniowo-magnezowy węglanowy odmiana 05 - Kopalnia Piskrzyn, Kopalnie Dolomitu 27-600 Sandomierz (nawóz wapniowo-magnezowy) Nawóz wapniowo-magnezowy węglanowy odmiana 07 - Kopalnia Budy, Kopalnie Dolomitu Sandomierz (nawóz wapniowo-magnezowy) Nawóz wapniowy węglanowy odmiana 05 - Kopalnia Budy, Kopalnie Dolomitu Sandomierz (nawóz wapniowy) Nawóz wapniowy węglanowy odmiana 04 – (nawóz wapniowy) EPSO Top – K+S Polska sp. z Poznań (siarczan magnezowy) Patentkali® — K+S Polska sp. z Poznań (siarczan potasowy z magnezem) Wapno nawozowe „Eko-Calcium” – Kopalnia Węgla Brunatnego „Bełchatów” w Rogowcu, Bełchatów (nawóz wapniow) RADKOWIT – LAFARGE KRUSZYWA Kopalnia Dolomitu Radkowice, Morawica k/Kielc (nawóz wapniowo-magnezowy węglanowy) SADZVIT EKO – Host International Sp. z Przedsiębiorstwo Rolno-Ekologiczne, Cedry Małe Kolonia, Cedry Wielkie (środek poprawiający właściwości gleby) Nawóz wapniowy PN-C-87007-2-04-50 – „Lhoist Bukowa” Sp. z Krasocin (nawóz wapniowy) LABICUPER roztwór nawozowy miedzi – Przedsiębiorstwo Usługowo-Handlowe „POLGER-KIDO”Krzysztof i Róża Kido Słupsk (nawóz zawierający miedź) HB-101 — IMPEX GROUP sp. z Żmigród (środek poprawiający właściwości gleb) ZIMOWY HUMVIT EKO — Host International Sp. z Przedsiębiorstwo Rolno-Ekologiczne, Cedry Małe Kolonia, Cedry Wielkie (środek poprawiający właściwości gleby) BactoFil – BIBORKA Hartai Zoltan Janosne, Bratoszewice (preparat mikrobiologiczny) Nawóz wapniowy – PN – C – 87007 – 2 – 04 – 50 – Zakład Wapienniczy Wojcieszów Spółka z Wojcieszów (wapno nawozowe) PRP SOL — PRP POLSKA sp. z Warszawa (środek wapnujący) BIOJODIS-3 – Przedsiębiorstwo Handlowo Usługowe „JEZNACH” Sochaczew Wójtówka (środek poprawiający właściwości gleby) STAGRO HUMUS – Przedsiębiorstwo Produkcji Rolnej „STAGRO”, Produkcja Dżdżownicy Kalifornijskiej, Mariusz i Marcin Stachowicz, Postomino (nawóz organiczny) Nawóz wapniowo-magnezowy węglanowy odmiana 03 — Jeleniogórskie Kopalnie Surowców Mineralnych w Szklarskiej Porębie (wapno nawozowe) MIKRO-VITAL – EKO HYDROCLEAN Trzebinia (środek poprawiający właściwości gleby, preparat mikrobiologiczny) RIVERM – SOFMAR Sp. z Warszawa (środek poprawiający właściwości gleby) NATURA – „ELKUR” Franciszek Kurowski Nowy Krasnosielec (nawóz organiczny) HUMVIT-EKO UNIWERSALNY – Host International Sp. z Przedsiębiorstwo Rolno-Ekologiczne, Cedry Małe Kolonia (środek poprawiający właściwości gleby) PRP®EBV Eau Bleu®Vegetal – PRP Polska sp. z Warszawa (nawóz płynny potasowo-magnezowo-sodowy z dodatkiem miedzi ) Fosforyt Mielony – ZAKŁADY CHEMICZNE „Siarkopol” TARNOBRZEG sp. z Tarnobrzeg (nawóz zawierający fosfor i wapń) Wapno nawozowe zawierające magnez odmiana 05 – Przedsiębiorstwo Produkcyjno-Usługowo –Handlowe ”DOLOMIT” Kopalnia Ząbkowice S. A, Dąbrowa Górnicza (wapno nawozowe) HUMVIT-BIO SYPKI – HOST INTERNATIONAL sp. z Cedry Małe Kolonia (nawóz organiczny) Wapno nawozowe zawierające magnez (odmiana 05) – Kopalnia i Prażalnia Dolomitu „Żelatowa” chrzanów (wapno nawozowe zawierające magnez) Wapno nawozowe-węglanowe WAPIENNIK WĘGIERKA Krystyna Malmuk, Jarosław (wapno nawozowe niezawierające magnezu) Wapniak Kornicki – MG sp. z Wólka Nosowska 108, Stara Kornica, (wapno nawozowe) Użyźniacz Glebowy – UG max — Przedsiębiorstwo Wdrożeniowo Innowacyjne Bogdanowicz Andrzej, Bolesławowo Skarszewy (środek poprawiający właściwości gleby) Wapno nawozowe odmiana 04 –Zakłady Wapiennicze Lhoist Sp. z Tarnów Opolski (wapno nawozowe) EKO-Użyźniacz – HOST INTERNATIONAL sp. z Cedry Małe Kolonia (środek poprawiający właściwości gleby) Wapno nawozowe zawierające magnez — Przedsiębiorstwo Produkcyjno-Handlowe „Dolomit” sp. z Kraków (wapno nawozowe) Wapno nawozowe 03 zawierające magnez – Kopalnie Odkrywkowe Surowców Drogowych Kielce (wapno nawozowe) Wapno nawozowe 05 zawierające magnez – Kopalnie Odkrywkowe Surowców Drogowych Kielce (wapno nawozowe) HumiPlant – „Varichem” Sp. z Warszawa (środek poprawiający właściwości gleby) AlgaminoPlant – „Varichem” Sp. z Warszawa (środek poprawiający właściwości gleby) AlgaPlant – „Varichem” Sp. z Warszawa (środek poprawiający właściwości gleby) HUMVIT-EKO dla paproci – HOST International Sp. z Przedsiębiorstwo Rolno-Ekologiczne, Cedry Małe Kolonia (środek poprawiający właściwości gleby) HUMVIT-EKO dla kaktusów – HOST International Sp. z Przedsiębiorstwo Rolno-Ekologiczne, Cedry Małe Kolonia (środek poprawiający właściwości gleby) NE/88/2007 HUMVIT-EKO dla juk, dracen i palm – HOST International Sp. z Przedsiębiorstwo Rolno-Ekologiczne, Cedry Małe Kolonia (środek poprawiający właściwości gleby) HUMVIT-EKO dla krzewów i drzew liściastych – HOST International Sp. z Przedsiębiorstwo Rolno-Ekologiczne, Cedry Małe Kolonia (środek poprawiający właściwości gleby) HUMVIT-EKO dla roślin iglastych – HOST International Sp. z Przedsiębiorstwo Rolno-Ekologiczne, Cedry Małe Kolonia (środek poprawiający właściwości gleby) Neem GR – Matrix Agro Services Otto Eugenia, Warszawa (środek poprawiający właściwości gleby) PHYSIO MESCAL G18 – TIMAC AGRO POLSKA sp. z Sierosław, Tranowo Podgórne (nawóz mineralny fosforowy zawierający wapń i magnez) PHYSIOMAX 975 – TIMAC AGRO POLSKA sp. z Sierosław, Tranowo Podgórne (nawóz mineralny fosforowy zawierający magnez) KORA MIELONA – PRZEDSIĘBIORSTWO PRODUKCYJNO HANDLOWO-USŁUGOWE „CDN” inż. IRENEUSZ CAL, Przygodzice (środek poprawiający właściwości gleby) HUMOPLANT – PPHU „WIBAR”, Suszno, Włodawa (środek poprawiający właściwości gleby) OPOLWIAK – Lhoist Opolwap Tarnów Opolski (nawóz wapniowy) Wapno nawozowe odmiana 07a – HaGe Polska Sp. z Żołędowo, Osielsko k/Bydgoszczy (wapno kredowe podsuszone) Wapno nawozowe niezawierające magnezu – Przedsiębiorstwo Wielobranżowe „RAF-POL” Export – Import Rafał Chruściel, Huta Stara 2, Krasocin (wapno nawozowe) BORMAX – Przedsiębiorstwo INTERMAG Sp. z Olkusz (nawóz zawierający bor) Wapno nawozowe zawierające magnez odmiany 05 – Przedsiębiorstwo Wielobranżowe „PROMAG” Sp. z Żelisławice, Siewierz (wapno nawozowe) Fosforyt EKO – Gdańskie Zakłady Nawozów Fosforowych „Fosfory” Sp. z (nawóz fosforowy) CALIO – OŚRODEK PRZYGOTOWAŃDO DZIAŁAŃEKSTREMALNYCH W WARUNKACH GÓRSKICH, Usługi Hotelarsko-Gastronomiczne „Wzgórze Wilhelma” Władysław Leszczyński, Piechowice (nawóz wapniowy) PODKORZEŃ – Himal Przedsiębiorstwo Produkcyjno-Handlowe, Łódź (środek poprawiający właściwości gleby) Wapno nawozowe odmiana 04 – Nordkalk Sp. z Kraków (wapno nawozowe niezawierające magnezu) BACTERIOSOL – BMS-AGRIPOL, Kolbuszowa (środek poprawiający właściwości gleby) Nawóz wapniowo-magnezowy węglanowy odmiana 05 – Jeleniogórskie Kopalnie Surowców Mineralnych Lipiński i Mandrela Spółka Jawna, Szklarska Poręba (nawóz wapniowo-magnezowy) Akra Granulat Kombi – AgrO – Kombi, Kluczbork (środek poprawiający właściwości gleby) Wapno nawozowe odmiana 06 A – Koszelowskie Zakłady Kredowe, Koszelówka 9A, Kornica (wapno kredowe suche) CONDIT – BIO-CONCEPT Bogusław Bednarz, Kańczuga (środek poprawiający właściwości gleby) Akra Blatt — AgrO – Kombi, Kluczbork (nawóz mineralny zawierający siarkę i mikroelementy) Akra Plus 9 — AgrO– Kombi, Kluczbork (nawóz mineralny zawierający siarkę i mikroelementy) Akra Stroh R — AgrO– Kombi, Kluczbork (nawóz mineralny zawierający mikroelementy) Wapno nawozowe odmiana 04 – Nordkalk Sp. z Kraków (wapno nawozowe) NATURAL GREEN – Natural Green Polska Generalny Dystrybutor Maciej Kaczorowski, Koło (nawóz mineralny z wapniem) Lithovit – Zeovita Gmbh Schwarzenberg (nawóz mineralny wapniowy) PRÓCHNICZKA - EKO – Host International Sp. z Cedry Małe Kolonia (środek poprawiający właściwości gleby) Wapno nawozowe niezawierające magnezu odmiana 04 – EGM Sp. z Kraków (wapno nawozowe bez magnezu) Nawóz ekologiczny 0-8-18 – LUVENA Luboń nawóz PK z fosforytem miękkim DOLOKORN®90 nawóz wapniowo-magnezowy 90 granulowany – TECHMOT Sp. z Opole (nawóz wapniowo magnezowy) Wapno nawozowe odmiana 05 – Zakład Wapienniczy Wojcieszów Sp. z Wojcieszów (wapno bez magnezu) ASTVIT – AST RICHARD Nawozy Naturalne Pakowanie i Handel, Ostrów Wielkopolski (środek poprawiający właściwości gleby) AGROCARM MP - Omya Sp. z Warszawa (wapno nawozowe) AGROCARM M MP – Omya Sp. z Warszawa (wapno nawozowe) AGRODOL RO (odmiana 03) – Omya Sp. z Warszawa (wapno nawozowe) AGRODOL RO (odmiana 05) – Omya Sp. z Warszawa (wapno nawozowe) ROSAHUMUS AGROSIMEX Sp. z Goliany, Błędów (nawóz organiczny zawierający kwasy Humusowe) HUMVIT-EKO dla roślin ozdobnych z liści i kwitnących – HOST International Sp. z Cedry Małe Kolonia (środek poprawiający właściwości gleby) Phosphocal® – Nawóz mineralny zawierający wapń Wapno nawozowe odmiana 04 – Nordkalk Sp. z Kraków (wapno nawozowe) Herbagreen® Basic – Natural Crop Poland Sp. z Warszawa (nawóz mineralny wieloskładnikowy) Nawóz wapniowy węglanowy – Zakład Przerobu surowców Mineralnych „MINERAŁ” Sp. z Gwda Mała 15, Szczecinek (nawóz wapniowy węglanowy) Wapno kredowe – Kopalnia Wapnia Lubiatowo „LUB-CAL” Spółka z Lubiatowo, Brzesko, (wapno nawozowe) Akra Magnesia – AgrO – Kombi, Kluczbork (wapno nawozowe zawierające magnez) Akra Flüssigdünger – AgrO – Kombi, Kluczbork (nawóz organiczno – mineralny) Akra SAAT – AgrO – Kombi, Kluczbork (nawóz mineralny mikroelementowy) Akra N-Bakterie – AgrO - Kombi, Kluczbork (środek poprawiający właściwości gleby) ECOVIGOR – Timac Agro Polska sp. z Sierosław, Tarnowo Podgórne (nawóz organiczny) Humistar – Trade Corporation International TRADECORP SA, Madryt, Hiszpania, Kocmyrzów (środek poprawiający właściwości gleby) Humus Active – Przedsiębiorstwo Produkcyjno – Handlowe “EKODARPOL”, Dębno (środek poprawiający właściwości gleby) KALISOP pylisty – K+S Polska sp. z Poznań (nawóz mineralny, siarczan potasu pylisty) ESTA ® Kieserit pylisty – K+S Polska sp. z Poznań (nawóz mineralny, siarczan magnezowy granulowany) ESTA ® Kieserit granulowany – K+S Polska sp. z Poznań (nawóz mineralny, siarczan magnezowy granulowany) NE/151/2011 KALISOP granulowany – K+S Polska sp. z Poznań (nawóz mineralny, siarczan potasu granulowany) BIOMASS SUGAR – ILLOVO SUGAR ESPAÑA, (środek poprawiający właściwości gleby) Wapno nawozowe niezawierające magnezu węglanowe – Kopalnia granitu „Kamienna Góra” Sp. z Zakład Produkcyjny „Celiny”, Chmielnik (wapno nawozowe niezawierające magnezu odmiana 04) Bio-vegetal granulat – ZBYMAR Mariusz Błażejewicz, Janowo, Dąbrowa Chełmińska (środek poprawiający właściwości gleby) Bio-vegetal suchy koncentrat – ZBYMAR Mariusz Błażejewicz, Janowo, Dąbrowa Chełmińska (środek poprawiający właściwości gleby) Bio-vegetal koncentrat w płynie – ZBYMAR Mariusz Błażejewicz, Janowo, Dąbrowa Chełmińska (środek poprawiający właściwości gleby) EKOSOL WYSOKOBOROWY MAX – Przedsiębiorstwo Ekologiczne „EKOFLORA” Siewielec Tadeusz, Kraśnik (nawóz mineralny mikroelementowy) EKOSOL Z/J – Przedsiębiorstwo Ekologiczne „EKOFLORA” Siewielec Tadeusz, Kraśnik (nawóz mineralny mikroelementowy) EKOSOL CALCIUM – Przedsiębiorstwo Ekologiczne „EKOFLORA” Siewielec Tadeusz, Kraśnik (nawóz mineralny mikroelementowy) EKOSOL B – Przedsiębiorstwo Ekologiczne „EKOFLORA” Siewielec Tadeusz, Kraśnik (nawóz mineralny mikroelementowy) EKOSOL R/Z – Przedsiębiorstwo Ekologiczne „EKOFLORA” Siewielec Tadeusz, Kraśnik (nawóz mineralny mikroelementowy) EKOSOL R – Przedsiębiorstwo Ekologiczne „EKOFLORA” Siewielec Tadeusz, Kraśnik (nawóz mineralny mikroelementowy) EKOSOL KU – Przedsiębiorstwo Ekologiczne „EKOFLORA” Siewielec Tadeusz, Kraśnik (nawóz mineralny mikroelementowy) EKOSOL K – Przedsiębiorstwo Ekologiczne „EKOFLORA” Siewielec Tadeusz, Kraśnik (nawóz mineralny mikroelementowy) EKOSOL WYSOKOBOROWY – Przedsiębiorstwo Ekologiczne „EKOFLORA” Siewielec Tadeusz, Kraśnik (nawóz mineralny mikroelementowy) EKOSŁOMA – Przedsiębiorstwo Ekologiczne „EKOFLORA” Siewielec Tadeusz, Kraśnik (nawóz mineralny mikroelementowy) EKOSOL Tb – Przedsiębiorstwo Ekologiczne „EKOFLORA” Siewielec Tadeusz, Kraśnik (nawóz mineralny mikroelementowy) EKOSOL Z – Przedsiębiorstwo Ekologiczne „EKOFLORA” Siewielec Tadeusz, Kraśnik (nawóz mineralny mikroelementowy) EKOSOL R/Z – Przedsiębiorstwo Ekologiczne „EKOFLORA” Siewielec Tadeusz, Kraśnik (nawóz mineralny mikroelementowy) Wigor S Pro – Zakłady Chemiczne „Siarkopol” Tarnobrzeg Sp. z (nawóz mineralny) KREDCAL – Wapniak Rutkowski „POL-LUX” Junczyk Adam, Biała Podlaska (wapno nawozowe węglanowe odmiany 6a) EKOSOL SAD Superkoncentrat – Przedsiębiorstwo Ekologiczne „EKOFLORA” Siewielec Tadeusz, Kraśnik (nawóz mineralny mikroelementowy) EKOSOL WL Superkoncentrat – Przedsiębiorstwo Ekologiczne „EKOFLORA” Siewielec Tadeusz, Kraśnik (nawóz mineralny mikroelementowy) EKOSOL T Superkoncentrat – Przedsiębiorstwo Ekologiczne „EKOFLORA” Siewielec Tadeusz, Kraśnik (nawóz mineralny mikroelementowy) EKOSOL WS Superkoncentrat – Przedsiębiorstwo Ekologiczne „EKOFLORA” Siewielec Tadeusz, Kraśnik (nawóz mineralny mikroelementowy) Na podstawie: IUNG Puławy Wykaz środków ochrony roślin zakwalifikowanych do stosowania w rolnictwie ekologicznym Wykaz środków ochrony roślin dozwolonych do stosowania w rolnictwie ekologicznym w Polsce, tworzony i aktualizowany jest przez Instytut Ochrony Roślin w Poznaniu i znajduje się na stronie MRiRW. Rolnik nie musi ubiegać się o zgodę na zastosowanie środka ochrony roślin umieszczonego na wykazie IOR. O użyciu preparatu decyduje producent rolny. Jest jednak zobowiązany do udokumentowanie w rejestrze działań agrotechnicznych: nazwy środka, daty, rodzaju uprawy, na którą zastosowano środek, nr działki oraz uzasadnienie potrzeby stosowania preparatu (np. badania, zaobserwowane objawy choroby na roślinach itp.) W produkcji ekologicznej można także stosować środki wymienione w zał. II do rozp. 889/208 Podstawa Prawna: art. 5 Rozporządzenia Komisji (WE) nr 889/2008 z dnia 5 września 2008 r.: Zwalczanie szkodników, chorób i chwastów 1. W przypadku gdy ochrona roślin przed chorobami i szkodnikami nie jest możliwa (…), w produkcji ekologicznej można zastosować jedynie środki, o których mowa w załączniku II do niniejszego rozporządzenia. Podmioty gospodarcze są zobowiązane przechowywać dokumentację potwierdzającą potrzebę użycia danego środka. 2. Jeżeli chodzi o środki stosowane w pułapkach i dozownikach, z wyjątkiem dozowników feromonów, pułapki lub dozowniki te muszą zapobiegać przenikaniu substancji do środowiska oraz zapobiegać stykaniu się tych substancji z uprawianymi roślinami. Pułapki po użyciu należy zebrać oraz pozbyć się ich w sposób bezpieczny. Nawożenie w rolnictwie ekologicznym Jednostką organizacyjną oceniającą i potwierdzającą zgodność w zakresie wymagań określonych w przepisach rolnictwa ekologicznego dla nawozów i środków poprawiających właściwości gleby do produkcji ekologicznej oraz prowadzącą ich wykaz jest IUNG-PIB w Puławach. Wykaz nawozów dozwolonych do stosowania w rolnictwie ekologicznym znajduje się na stronie IUNG Rolnik nie musi ubiegać się o zgodę na zastosowanie nawozów umieszczonego na wykazie IUNG. O użyciu nawozu decyduje producent rolny. Jest jednak zobowiązany do udokumentowanie w rejestrze działań agrotechnicznych: nazwy nawozu, daty, rodzaju uprawy, na którą zastosowano środek, nr działki oraz uzasadnienie potrzeby stosowania (np. badania, zaobserwowane objawy niedoboru składników mineralnych na roślinach itp.) W produkcji ekologicznej można także stosować nowozy wymienione w zał. I do rozp. 889/208 Zgodnie z Rozporządzeniem Rady (WE) Nr 834/2007 w ekologicznej produkcji roślinnej żyzność i aktywność biologiczna gleby utrzymywana jest poprzez stosowanie płodozmianu z udziałem roślin motylkowatych oraz maksymalne wykorzystanie nawozów naturalnych i organicznych powstających w gospodarstwie. W przypadku, kiedy zabiegi te nie zapewniają osiągnięcia lub poprawy żyzności gleby dozwolone jest stosowanie nawozów i środków poprawiających właściwości gleby zawartych w zamkniętym wykazie, dopuszczonych do obrotu zgodnie z przepisami obowiązującymi w danym państwie członkowskim. W rolnictwie ekologicznym dopuszczone jest stosowanie nawozów mineralnych niepochodzących z syntezy chemicznej o niskim stopniu rozpuszczalności i koncentracji składnika pokarmowego. Nie zezwala się na stosowanie mineralnych nawozów azotowych. Nawozy naturalne, którymi w rozumieniu ustawy o nawozach i nawożeniu są: obornik, gnojówka i gnojowica, odchody pochodzące od zwierząt gospodarskich z wyjątkiem odchodów pszczół i zwierząt futerkowych, bez dodatków innych substancji oraz guano przeznaczone do rolniczego wykorzystania nie podlegają kwalifikacji do stosowania w rolnictwie ekologicznym. Nawozy naturalne nie mogą pochodzić z gospodarstw prowadzących intensywny chów zwierząt. Nawozy naturalne można zbywać do bezpośredniego rolniczego wykorzystania wyłącznie na podstawie pisemnej umowy, którą obie strony przechowują przez okres co najmniej 8 lat. Podstawa Prawna: art. 3 Rozporządzenia Komisji (WE) nr 889/2008 z dnia 5 września 2008 r.: Gospodarowanie glebą i nawożenie 1. W przypadku gdy potrzeby odżywcze roślin nie mogą być zaspokojone przy pomocy środków określonych w art. 12 ust. 1 lit. a), b) i c) rozporządzenia (WE) nr 834/2007, w produkcji ekologicznej można używać – tylko w koniecznym zakresie – wyłącznie nawozów i środków poprawiających właściwości gleby wymienionych w załączniku I do niniejszego rozporządzenia. Podmioty gospodarcze są zobowiązane przechowywać dokumentację potwierdzającą potrzebę użycia danego środka. 2. Zawartość azotu w oborniku zwierzęcym, określona w dyrektywie Rady 91/676/EWG (8) dotyczącej ochrony wód przed zanieczyszczeniami powodowanymi przez azotany pochodzenia rolniczego, stosowanym w gospodarstwie nie może przekroczyć 170 kg rocznie na 1 hektar użytków rolnych. Limit ten stosuje się wyłącznie do użycia obornika gospodarskiego, suchego obornika i odwodnionego nawozu od drobiu, kompostowanych odchodów zwierzęcych, w tym nawozu od drobiu, przekompostowanego obornika i płynnych odchodów zwierzęcych. 3. Gospodarstwa ekologiczne mogą zawierać pisemne umowy współpracy w zakresie zastosowania nadmiaru obornika pochodzącego z produkcji ekologicznej wyłącznie z innymi gospodarstwami i przedsiębiorstwami przestrzegającymi zasad produkcji ekologicznej. Maksymalny limit, o którym mowa w ust. 2, wylicza się z uwzględnieniem wszystkich jednostek produkcji ekologicznej zaangażowanych w taką współpracę. 4. Aby poprawić ogólny stan gleby lub dostępność składników odżywczych w glebie lub w uprawach, można stosować odpowiednie preparaty z mikroorganizmów. 5. Do aktywacji kompostu mogą być stosowane odpowiednie preparaty na bazie roślin lub preparaty mikroorganizmów. Materiał siewny i nasadzeniowy w rolnictwie ekologicznym Wykaz materiału siewnego, nasion i wegetatywnego materiału nasadzeniowego wyprodukowanego metodami ekologicznymi prowadzony przez Głównego Inspektora Ochrony Roślin i Nasiennictwa i znajduje się na stronie IORIN. Rolnik nie musi ubiegać się o zgodę na zastosowanie nawozów umieszczonego na wykazie IUNG. Jest jednak zobowiązany do przechowywania dokumentu potwierdzającego zakup ekologiczny materiał siewny i nasadzeniowy (np. faktury). W przypadku, gdy wykaz nie zawiera danego gatunku, czy odmiany rośliny, którą chcemy zasiać (zasadzić), należy złożyć wniosek o pozwolenie na zastosowanie w rolnictwie ekologicznym materiału siewnego niespełniającego wymogów przewidzianych w rozporządzeniu Rady nr 834/2007/WE do wojewódzkiego oddziału Inspekcji Ochrony Roślin i Nasiennictwa. W przypadku otrzymania zezwolenia na zastosowanie materiału siewnego rolnik zobowiązany jest do zakupu niezaprawianego materiału siewnego w ilości określonej przez IORiN i przechowywania dokumentu zakupu. Podstawa Prawna: art. 45 Rozporządzenia Komisji (WE) nr 889/2008 z dnia 5 września 2008 r.: Użycie nasion i wegetatywnego materiału rozmnożeniowego nieuzyskanych przy pomocy metod produkcji ekologicznej 1. W przypadku gdy mają zastosowanie warunki określone w art. 22 ust. 2 lit. b) rozporządzenia (WE) nr 834/2007, a) można wykorzystywać siewny i wegetatywny materiał rozmnożeniowy z jednostki produkcyjnej w trakcie konwersji na produkcję ekologiczną; b) w przypadku gdy lit. a) nie ma zastosowania, państwa członkowskie mogą dopuścić użycie nieekologicznych nasion lub wegetatywnego materiału rozmnożeniowego, jeśli nie są one dostępne z produkcji ekologicznej. Jednakże w odniesieniu do użycia nasion i sadzeniaków ziemniaka pochodzących z produkcji nieekologicznej stosuje się poniższe ust. 2–9. 2. Można stosować nieekologiczne nasiona lub sadzeniaki ziemniaka, pod warunkiem, że nasiona lub sadzeniaki ziemniaka nie są zaprawione środkami ochrony roślin, innymi niż zatwierdzone do zaprawy nasion zgodnie z art. 5 ust. 1, chyba że chemiczna obróbka jest zalecana zgodnie z dyrektywą Rady 2000/29/WE (16) do celów fitosanitarnych przez właściwy organ państwa członkowskiego w odniesieniu do wszystkich odmian danego gatunku na obszarze, na którym nasiona lub sadzeniaki ziemniaka mają być stosowane. 3. Gatunki, w stosunku do których stwierdzono, że istnieje wystarczająca ilość nasion lub sadzeniaków ziemniaka produkowanych metodami ekologicznymi w znacznej liczbie odmian w każdej części Wspólnoty, są wymienione w załączniku X. Na gatunki wymienione w załączniku X nie można udzielać zezwoleń na podstawie ust. 1 lit. b), o ile nie znajduje to uzasadnienia w jednym z celów określonych w ust. 5 lit. d). 4. Państwa członkowskie mogą przekazać uprawnienia w zakresie przyznawania zezwoleń, o których mowa w ust. 1 lit. b), innym organom swojej administracji publicznej lub organom kontroli lub jednostkom certyfikującym określonym w art. 27 rozporządzenia (WE) nr 834/2007. 5. Zezwolenie na stosowanie nasion lub sadzeniaków ziemniaka, które nie są uzyskiwane zgodnie z metodami produkcji ekologicznej, może być udzielone wyłącznie w następujących przypadkach: a) gdy żadna odmiana gatunku, który odbiorca chce uzyskać, nie została zarejestrowana w bazie określonej w art. 48; b) gdy żaden dostawca, czyli podmiot gospodarczy sprzedający nasiona lub sadzeniaki ziemniaka innym podmiotom, nie jest w stanie dostarczyć nasion lub sadzeniaków ziemniaka przed zasiewami lub sadzeniem, pomimo złożenia zamówienia przez odbiorcę w stosownym czasie; c) w przypadku, gdy odmiana, którą odbiorca chce nabyć, nie została zarejestrowana w bazie, o której mowa w art. 48, i jest on w stanie udowodnić, że żadna zarejestrowana odmiana alternatywna tego samego gatunku nie jest odpowiednia i że zatem udzielenie zezwolenia ma duże znaczenie dla jego produkcji; d) w przypadku, gdy uzasadnione jest stosowanie ich do badań, prób polowych wykonywanych na niewielką skalę lub w celu zachowania odmian, po udzieleniu zgody przezwłaściwy organ państwa członkowskiego. 6. Zezwolenia udziela się przed siewem lub sadzeniem. 7. Zezwolenia udziela się indywidualnym odbiorcom jednorazowo na jeden sezon, przy czym organ lub jednostka odpowiedzialna za ich udzielanie rejestruje ilości nasion lub sadzeniaków ziemniaka, na których stosowanie zezwoliła. 8. Na zasadzie odstępstwa od ust. 7, właściwy organ państwa członkowskiego może udzielić ogólnego zezwolenia wszystkim odbiorcom na wykorzystywanie: a) danego gatunku, gdy i o ile spełniony jest warunek określony w ust. 5 lit. a); b) danej odmiany, gdy i o ile spełnione są warunki określone w ust. 5 lit. c). Zezwolenia, o których mowa w akapicie pierwszym, należy wyraźnie wskazać w bazie danych określonej w art. 48. 9. Zezwolenie może być udzielone wyłącznie w okresach, w których baza danych jest uaktualniona zgodnie z art. 49 ust. 3. 28 marca br. Kujawsko-Pomorski Ośrodek Doradztwa Rolniczego w Minikowie oraz Wojewódzki Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej w Toruniu zaprosił rolników na szkolenie pn. „Gospodarka nawozowa w rolnictwie ekologicznym” W szkoleniu udział wzięło 30 osób. Uczestnikami spotkania byli głównie rolnicy ekologiczni, ale również rolnicy konwencjonalni, którzy chcieli pogłębić wiedzę z zakresu gospodarowania składnikami pokarmowymi. Celem szkolenia było zapoznanie rolników z tematem związanym z zapotrzebowaniem roślin na składniki pokarmowe oraz przekazanie wiedzy dotyczącej optymalnego odczynu gleby dla poszczególnych gatunków roślin. Gospodarka nawozowa jest ważnym elementem prowadzenia gospodarstwa rolnego bez względu na to czy gospodarstwo prowadzone jest w systemie rolnictwa ekologicznego czy konwencjonalnego. Rośliny tak jak każde żywe istoty potrzebują do wzrostu i rozwoju pożywienia. Zapas składników pokarmowych w glebie jest ograniczony, dlatego należy go uzupełniać. Zgodnie z Rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2018/848 w ekologicznej produkcji roślinnej żyzność i aktywność biologiczna gleby utrzymywana jest poprzez stosowanie płodozmianu z udziałem roślin motylkowatych oraz maksymalne wykorzystanie nawozów naturalnych i organicznych powstających w gospodarstwie. W przypadku, kiedy zabiegi te nie zapewniają osiągnięcia lub poprawy żyzności gleby dozwolone jest stosowanie nawozów i środków poprawiających właściwości gleby zawartych w zamkniętym wykazie, dopuszczonych do obrotu zgodnie z przepisami obowiązującymi w danym państwie członkowskim. Wykaz nawozów i środków poprawiających właściwości gleby zakwalifikowanych do stosowania w rolnictwie ekologicznym oraz wykaz produktów naturalnych innych niż nawozy i środki poprawiające właściwości gleby jest publikowany na stronie Instytutu Uprawy Nawożenia i Gleboznawstwa w Puławach. Należy pamiętać, że w rolnictwie ekologicznym dopuszczone jest stosowanie nawozów mineralnych niepochodzących z syntezy chemicznej o niskim stopniu rozpuszczalności i koncentracji składnika pokarmowego. Nie zezwala się na stosowanie mineralnych nawozów azotowych. Prelegent, prof. dr hab. Witold Szczepaniak pracownik Uniwersytetu Przyrodniczego w Poznaniu podczas pierwszego wykładu omówił zagadnienia z zakresu wpływu odczynu gleby na życie roślin. Wykładowca przypomniał, że gleby w Polsce powstały w większości z utworów polodowcowych, głównie piaszczystych dlatego charakteryzują się niską zawartością próchnicy, niską pojemnością wodną oraz słabym stopniem wysycenia kompleksu sorpcyjnego wapniem. Dlatego istnieje naturalna skłonność do ich zakwaszania. Nieodpowiedni odczyn gleby jest naturalnym i agrotechnicznym czynniki ograniczającym plony roślin. Ponadto oddziałowuje na właściwości fizyczne, chemiczne i biologiczne gleby. Wapnowanie gleby ma istotne znaczenie, gdyż odczyn wpływa na utrzymanie lub wzrost plonów, zmniejszenie kosztów uprawy, usunięcie toksyczności glinu, manganu i żelaza, wzrost aktywności fizjologicznej rośliny, poprawę struktury gleby, uruchomienie składników mineralnych oraz wzrost aktywności biologicznej gleby. Profesor Szczepaniak wyjaśnił jak ważna jest właściwa ocena potrzeb wapnowania, wybór nawozu wapniowego, od którego zależy szybkość odkwaszania oraz termin wapnowania. Drugi temat omówiony przez pana profesora Witolda Szczepaniak dotyczył efektywnego żywienia roślin w rolnictwie ekologicznym. Sporo uwagi prelegent poświęcił na omówienie źródeł azotu, który jest głównym składnikowi plonotwórczym. Znaczenie ma nie tylko wprowadzanie do gleby tego składnika, ale znajomość procesów jego przemiany. Przybliżona została ilość podstawowych składników mineralnych w nawozach naturalnych oraz stopień ich wykorzystania w kolejnych sezonach wegetacyjnych. Podczas wykładu uczestnicy dowiedzieli się jak zadbać o zasobność gleby w fosfor, potas i magnez. Uzyskali również informacje na temat bardzo ważnego pierwiastka jakim jest siarka. Zostały omówione warunki sprzyjające niedoborom tego składnika, przykładowe nawozy zawierające siarkę, termin i sposób ich aplikacji. Profesor Szczepaniak szeroko omówił znaczenie dolistnego dokarmiania roślin. Odgrywa ono znaczącą rolę w stymulacji wzrostu organów nadziemnych i systemu korzeniowego, poprawia stan odżywienia roślin w krytycznych fazach wzrostu, przyspiesza regenerację roślin po zimie oraz dostarcza niezbędnych składników mineralnych na początku okresu suszy. Został również podjęty temat profilaktyki mikroelementowej. Istnieje wiele czynników kształtujących dostępność mikroelementów dla roślin. Do glebowych należą zawartość formy przyswajalnej, materii organicznej, minerałów ilastych, odczyn gleby, wilgotność gleby oraz antagonizm i synergizm z innymi jonami. Czynnikami roślinnymi jest wrażliwość roślin w zależności od gatunku i odmiany oraz aktywność fizjologiczna korzeni roślin. Znaczenie mają również kwestie agrotechniczne, takie jak zmianowanie oraz profil gospodarstwa, który ma wpływ na produkcję obornika. Szkolenie dedykowane było wszystkim rolnikom, którzy chcieli zgłębić wiedzę z zakresu nawożenia. Dzięki prowadzeniu racjonalnej gospodarki nawozowej, rolnik może uzyskać wyższe plony o lepszej jakości przy mniejszym zużyciu środków produkcji. Poznanie źródeł składników nawozowych oraz procesów zachodzących w glebie oraz roślinach przełoży się na większą efektywność gospodarowania. Będzie miało to również pozytywny wpływ na ochronę środowiska naturalnego. Poniżej prezentacje z wykładów. Wpływ odczynu gleby na życie roślin – prezentacja Efektywne żywienie roślin w rolnictwie ekologicznym – prezentacja Opracowała: Ilona Oleś Zdjęcia: Damian Oparzela Zgodnie z Rozporządzeniem Rady (WE) Nr 834/2007 w ekologicznej produkcji roślinnej żyzność i aktywność biologiczna gleby utrzymywana jest poprzez stosowanie płodozmianu z udziałem roślin motylkowatych oraz maksymalne wykorzystanie nawozów naturalnych i organicznych powstających w gospodarstwie. W przypadku, kiedy zabiegi te nie zapewniają osiągnięcia lub poprawy żyzności gleby dozwolone jest stosowanie nawozów i środków poprawiających właściwości gleby zawartych w zamkniętym wykazie dopuszczonych do obrotu, zgodnie z przepisami obowiązującymi w danym państwie członkowskim. W rolnictwie ekologicznym dopuszczone jest stosowanie nawozów mineralnych niepochodzących z syntezy chemicznej o niskim stopniu rozpuszczalności i koncentracji składnika pokarmowego. Nie zezwala się na stosowanie mineralnych nawozów azotowych. Są to wytyczne IUNG-PIB w Puławach, który jest jednostką organizacyjną oceniającą i potwierdzającą zgodność w zakresie wymagań określonych w przepisach rolnictwa ekologicznego dla nawozów i środków poprawiających właściwości gleby do produkcji ekologicznej. Istotą nawożenia w rolnictwie ekologicznym jest utrzymanie lub podwyższenie żyzności i biologicznej aktywności gleby oraz stworzenie optymalnych warunków rozwoju roślin. Podstawowymi nawozami w gospodarstwie ekologicznym są: obornik, kompost, gnojówka i woda gnojowa oraz nawozy zielone. W rejonach górskich dopuszcza się stosowanie gnojowicy, pod kontrolą doradcy. Można stosować także nawozy uzupełniające takie jak: nawozy mineralne – mielone skały: bazalt, bentonit, gips, kizeryt, dolomit, wapno magnezowe, wapno węglanowe, kreda nawozowa (pojezierna, łąkowa, margiel), boraks; nawozy potasowe: kainit, kalimagnezja, siarczan potasu, skały fosforytowe (mączki), popiół drzewny, nawozy organiczne – mączka z kości, krwi, rogów, pierza, skorupy jaj, mączka rybna, odpady z własnego gospodarstwa, makuchy, kora drzewna i trociny oraz muł i osady z naturalnych zbiorników wodnych, torf w ilości do 20% w podłożach do produkcji rozsad. W tej sytuacji wydarzeniem wielkiej wagi jest dopuszczenie przez Instytut Uprawy Nawożenia i Gleboznawstwa w Puławach do stosowania w rolnictwie ekologicznym pierwszego doglebowego nawozu azotowego. Umożliwienie zastosowania nawozu azotowego wpłynie na podniesienie i poprawę jakości i ilości płodów rolnych, bez uszczerbku dla ekologicznych walorów płodów rolnych. Brak możliwości efektywnego nawożenia sprawiał producentom wiele problemów. To nowe, innowacyjne rozwiązanie, które dostępne jest dla producentów od tego sezonu na pewno zmieni technologię nawożenia upraw ekologicznych. Fertil 12,5 N jest to pierwszy nawóz azotowy dopuszczony w Polsce do stosowania w rolnictwie ekologicznym. Dużą zaletą produktu jest jego wielofunkcyjne działanie. Zaopatruje rośliny w azot, pełni funkcję użyźniacza glebowego i ukorzeniacza roślin. Zawarte w nawozie organiczne formy azotu (12,5%) i węgla (40%) są stopniowo i całkowicie uwalniane do gleby, a następnie w ciągu sezonu wegetacyjnego efektywnie pobierane przez rośliny i mikroorganizmy glebowe. Nawóz poprawia fizyczne, chemiczne i biologiczne właściwości gleby. Dzięki dużej zawartości materii organicznej nawóz ten istotnie zwiększa dostępność wody i składników mineralnych w glebie dla roślin, poprawia żyzność i życie biologiczne gleby, a także przeciwdziała przenawożeniu roślin i zanieczyszczeniu środowiska glebowego nadmiarem azotu. Wzbogaca glebę w substancję organiczną, dlatego jest polecany do stosowania szczególnie na glebach ubogich w próchnicę. Co ważne, jednorazowe zastosowanie nawozu zaspokaja całkowite zapotrzebowanie roślin uprawnych na azot. 5% całkowitego azotu stanowi rozpuszczalny w wodzie azot organiczny, który występuje w formie aminokwasów. Związki te wpływają stymulująco na rozwój systemu korzeniowego roślin, poprawiając ich ukorzenianie. Stała zawartość tego parametru w nawozie jest bardzo trudna do uzyskania w warunkach produkcyjnych. Pojawienie się na polskim rynku nawozu azotowego dopuszczonego do stosowania w uprawach ekologicznych spowoduje przełom w technologii nawożenia tych upraw. Małgorzata Biały

nawozy dozwolone w rolnictwie ekologicznym